{"id":3240,"date":"2021-03-07T17:10:04","date_gmt":"2021-03-07T17:10:04","guid":{"rendered":"https:\/\/itistimefor.mk\/?page_id=3240"},"modified":"2021-03-26T06:17:12","modified_gmt":"2021-03-26T06:17:12","slug":"dostapnost","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/dostapnost\/","title":{"rendered":"Dostapnost"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"3240\" class=\"elementor elementor-3240\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-84a43a3 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"84a43a3\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-bad7e0a\" data-id=\"bad7e0a\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0ca6a34 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0ca6a34\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">DISPOZITAt LIGJORE LIDHUR ME DISPOZICIONIN DHE shryt\u00ebzimin E MATERIALIT ARKIVOR<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a9705a9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a9705a9\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>N\u00eb p\u00ebrputhje me Ligjin p\u00ebr materialin arkivor, materiali arkivor \u00ebsht\u00eb n\u00eb dispozicion p\u00ebr p\u00ebrdorim 20 vjet m\u00eb pas krijimit t\u00eb tij. Sipas saj, shumica e fondit arkivor t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb dispozicion p\u00ebr p\u00ebrdorim.<\/p><p>Pas skadimit t\u00eb k\u00ebtij afati t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm ligjor, me propozimin e poseduesit, Qeveria e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut mund t\u00eb caktoj\u00eb afate m\u00eb t\u00eb gjata p\u00ebr p\u00ebrdorimin e materialit arkivor, por jo m\u00eb shum\u00eb se 150 vjet nga krijimi i materialit (neni 21 paragrafi 2 t\u00eb Ligjit).<\/p><p>Bazuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb autorizim ligjor, Qeveria e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb n\u00eb vitin 1996 e miratoi at\u00eb <strong>Rregullore p\u00ebr vendosjen e kritereve p\u00ebr afate m\u00eb t\u00eb gjata p\u00ebr p\u00ebrdorimin e materialit arkivor<\/strong> (Gazeta zyrtare e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb, nr. 3\/1996).<\/p><p>Afatet e vendosura n\u00eb Rregullore sigurojn\u00eb paarritshm\u00ebrin\u00eb e nevojshme t\u00eb zgjeruar n\u00eb shfryt\u00ebzimin e atyre dokumenteve, t\u00eb cilat sipas p\u00ebrmbajtjes s\u00eb tyre, n\u00ebse p\u00ebrdoren n\u00eb afate m\u00eb t\u00eb shkurtra, mund t\u00eb d\u00ebmtojn\u00eb interesat e shtetit, jet\u00ebn private t\u00eb qytetar\u00ebve, t\u00eb drejtat dhe lirin\u00eb e tyre.<\/p><p>Dokumente q\u00eb bien n\u00ebn k\u00ebto <strong>kriteret dhe afatet<\/strong> jan\u00eb si n\u00eb vijim:<\/p><ul><li>dokumente q\u00eb mund t\u00eb cenojn\u00eb sovranitetin, pavar\u00ebsin\u00eb dhe integritetin territorial t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb - 75 vjet pas krijimit t\u00eb tyre;<\/li><li>dokumente n\u00eb fush\u00ebn e mbrojtjes dhe siguris\u00eb s\u00eb shtetit - 75 vjet pas krijimit t\u00eb tyre;<\/li><li>dokumente mbi politik\u00ebn e jashtme dhe marr\u00ebdh\u00ebniet diplomatike t\u00eb vendit - 75 vjet pas krijimit t\u00eb tyre;<\/li><li>dokumentet p\u00ebr studimet gjeologjike dhe gjeodezike, objektet dhe kapacitetet me r\u00ebnd\u00ebsi strategjike p\u00ebr shtetin - 100 vjet pas krijimit t\u00eb tyre;<\/li><li>dokumente q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsojn\u00eb nj\u00eb sekret pune, p\u00ebrmir\u00ebsime teknologjike dhe inovacione - 50 vjet pas krijimit t\u00eb tyre;<\/li><li>dokumente q\u00eb ofendojn\u00eb ndjenjat komb\u00ebtare, kufizojn\u00eb t\u00eb drejtat dhe lirit\u00eb e njeriut t\u00eb besimit fetar dhe politik, t\u00eb cilat shkaktojn\u00eb intoleranc\u00eb dhe diskriminim komb\u00ebtar dhe racor - 100 vjet pas krijimit (n\u00ebse p\u00ebr individ\u00eb - 20 vjet pas vdekjes s\u00eb personit ose 100 vjet pas lindjes s\u00eb tij);<\/li><li>dosje sh\u00ebndet\u00ebsore - 150 vjet pas lindjes s\u00eb personit;<\/li><li>dokumentet e krijuara n\u00eb procedurat gjyq\u00ebsore, deri n\u00eb 75 vjet pas hyrjes n\u00eb fuqi t\u00eb vendimit;<\/li><li>dokumente q\u00eb p\u00ebrmbajn\u00eb informacione t\u00eb  besueshme n\u00eb lidhje me individ\u00ebt dhe trash\u00ebgimtar\u00ebt e tyre (p\u00ebrdhunimi, lindja e paligjshme, bir\u00ebsimi, delikuenca e t\u00eb miturve, etj.) - 150 vjet pas krijimit t\u00eb dokumentit. (Neni 4 i Rregullores).<\/li><\/ul><p>Afatet m\u00eb t\u00eb gjata p\u00ebr shryt\u00ebzimin e dokumenteve q\u00eb kan\u00eb statusin e materialit arkivor dhe q\u00eb bien n\u00ebn kriteret e Rregullores, p\u00ebrcaktohen nga poseduesi gjat\u00eb dor\u00ebzimit t\u00eb materialit midis poseduesit dhe Arkivit. Gjat\u00eb dor\u00ebzimit, poseduesi \u00ebsht\u00eb i detyruar t\u00eb sh\u00ebnoj\u00eb n\u00eb regjistrat p\u00ebr materialin arkivor ato dokumente q\u00eb kan\u00eb afate m\u00eb t\u00eb gjata p\u00ebr p\u00ebrdorim dhe t\u00eb p\u00ebrcaktoj\u00eb se pas skadimit t\u00eb afatit dokumenti mund t\u00eb p\u00ebrdoret.<\/p><p>Dokumentet q\u00eb plot\u00ebsojn\u00eb kriteret e m\u00ebsip\u00ebrme, pas skadimit t\u00eb afateve t\u00eb p\u00ebrcaktuara, b\u00ebhen t\u00eb disponueshme p\u00ebr p\u00ebrdorim. Miratimi p\u00ebr p\u00ebrdorimin e dokumenteve n\u00eb afate m\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr se ato t\u00eb p\u00ebrcaktuara me Rregullore, jepet nga Qeveria e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb.<\/p><p>Afatet p\u00ebr disponueshm\u00ebrin\u00eb e zgjatur p\u00ebr p\u00ebrdorimin e materialit arkivor t\u00eb krijuar nga persona fizik\u00eb dhe q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsojn\u00eb pasurin\u00eb e tyre, p\u00ebrcaktohen nga poseduesit ose trash\u00ebgimtar\u00ebt e tij. Ata mund t\u00eb zvog\u00eblojn\u00eb vullnetarisht k\u00ebto afate.<\/p><p>Dokumentet q\u00eb bien n\u00ebn kriteret e parashikuara nga Rregullorja dhe kan\u00eb cil\u00ebsin\u00eb e materialit dokumentar me afat t\u00eb ruajtjes, p\u00ebrdoren nga vet\u00eb poseduesit.<\/p><p>Bazuar n\u00eb nenin 8 t\u00eb Rregullores, t\u00eb p\u00ebrshkruar nga drejtori i Arkivit shtet\u00ebror t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb n\u00eb 1998 <strong>Udh\u00ebzime p\u00ebr m\u00ebnyr\u00ebn dhe procedur\u00ebn p\u00ebr sh\u00ebnimin e dokumenteve me afat m\u00eb t\u00eb gjat\u00eb t\u00eb ruajtjes<\/strong> (Gazeta Zyrtare e Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb, nr. 59\/1998).<\/p><p>Me k\u00ebt\u00eb rregull jan\u00eb t\u00eb rregulluara m\u00eb detajisht m\u00ebnyra dhe procedura e sh\u00ebnimit t\u00eb dokumenteve me afate t\u00eb zgjatura t\u00eb p\u00ebrdorimit, elementet e vul\u00ebs p\u00ebr afate m\u00eb t\u00eb gjata p\u00ebrdorimi, etj<\/p><p>Gjat\u00eb koh\u00ebs s\u00eb dor\u00ebzimit t\u00eb materialit nga ana poseduesit t\u00eb Arkivit, nj\u00eb pjes\u00eb plot\u00ebsuese e pro\u00e7esverbalit p\u00ebr dor\u00ebzim-pranim \u00ebsht\u00eb lista e dokumenteve me kushte m\u00eb t\u00eb gjata p\u00ebrdorimi (n\u00ebse ka di\u00e7ka t\u00eb till\u00eb).<\/p><p>N\u00eb momentin e dor\u00ebzim-pranimit t\u00eb materialit arkivor, Arkivi mund t\u00eb rivler\u00ebsoj\u00eb afatet p\u00ebr qasje t\u00eb vazhdueshme, n\u00eb p\u00ebrputhje me Rregulloren dhe n\u00eb konsultim dhe me p\u00eblqimin e poseduesit, p\u00ebr t'i konfirmuar, t'i zvog\u00ebloj ose t\u00eb mos i pranoj ato. N\u00ebse Arkivi nuk pranon afatet e propozuara nga poseduesi, dokumenti b\u00ebhet i disponuesh\u00ebm p\u00ebr p\u00ebrdorim n\u00eb p\u00ebrputhje me afatin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb p\u00ebrcaktuar n\u00eb Ligjin p\u00ebr materialin arkivor.<\/p><p>Me afatin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm ligjor dhe me afatet p\u00ebr lloje t\u00eb caktuara t\u00eb dokumenteve q\u00eb p\u00ebrmbahen n\u00eb Rregullore nuk shkelet parimi i disponueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme p\u00ebr p\u00ebrdorimin e materialit arkivor nga i gjith\u00eb fondi arkivor i Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb, as nuk kufizohen t\u00eb drejtat e barabarta t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb p\u00ebrdoruesve t\u00eb materialit arkivor.<\/p><p>Republika e Maqedonis\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga vendet m\u00eb liberale p\u00ebr sa i p\u00ebrket disponueshm\u00ebris\u00eb dhe p\u00ebrdorimit t\u00eb materialit arkivor, duke pasur parasysh se shumica e fondit arkivor t\u00eb vendit \u00ebsht\u00eb n\u00eb dispozicion p\u00ebr p\u00ebrdorim 20 vjet pas krijimit t\u00eb tij.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0417\u0410\u041a\u041e\u041d\u0421\u041a\u0418 \u041e\u0414\u0420\u0415\u0414\u0411\u0418 \u0412\u041e \u041f\u041e\u0413\u041b\u0415\u0414 \u041d\u0410 \u0414\u041e\u0421\u0422\u0410\u041f\u041d\u041e\u0421\u0422\u0410 \u0418 \u041a\u041e\u0420\u0418\u0421\u0422\u0415\u040a\u0415\u0422\u041e \u041d\u0410 \u0410\u0420\u0425\u0418\u0412\u0421\u041a\u0418\u041e\u0422 \u041c\u0410\u0422\u0415\u0420\u0418\u0408\u0410\u041b \u0412\u043e \u0441\u043e\u0433\u043b\u0430\u0441\u043d\u043e\u0441\u0442 \u0441\u043e \u0417\u0430\u043a\u043e\u043d\u043e\u0442 \u0437\u0430 \u0430\u0440\u0445\u0438\u0432\u0441\u043a\u0438\u043e\u0442 \u043c\u0430\u0442\u0435\u0440\u0438\u0458\u0430\u043b, \u0430\u0440\u0445\u0438\u0432\u0441\u043a\u0438\u043e\u0442 \u043c\u0430\u0442\u0435\u0440\u0438\u0458\u0430\u043b \u0435 \u0434\u043e\u0441\u0442\u0430\u043f\u0435\u043d \u0437\u0430 \u043a\u043e\u0440\u0438\u0441\u0442\u0435\u045a\u0435 \u043d\u0430\u0458\u0434\u043e\u0446\u043d\u0430 \u043f\u043e \u0438\u0441\u0442\u0435\u043a\u043e\u0442 \u043d\u0430 20 \u0433\u043e\u0434\u0438\u043d\u0438 \u043e\u0434 \u043d\u0435\u0458\u0437\u0438\u043d\u043e\u0442\u043e \u0441\u043e\u0437\u0434\u0430\u0432\u0430\u045a\u0435. \u0421\u043f\u043e\u0440\u0435\u0434 \u0442\u043e\u0430, \u043d\u0430\u0458\u0433\u043e\u043b\u0435\u043c\u0438\u043e\u0442 \u0434\u0435\u043b \u043e\u0434 \u0430\u0440\u0445\u0438\u0432\u0441\u043a\u0438\u043e\u0442 \u0444\u043e\u043d\u0434 \u043d\u0430 \u0420\u0435\u043f\u0443\u0431\u043b\u0438\u043a\u0430 \u041c\u0430\u043a\u0435\u0434\u043e\u043d\u0438\u0458\u0430 \u0435 \u0434\u043e\u0441\u0442\u0430\u043f\u0435\u043d \u0437\u0430 \u043a\u043e\u0440\u0438\u0441\u0442\u0435\u045a\u0435. \u041f\u043e \u0438\u0441\u0442\u0435\u043a\u043e\u0442 \u043d\u0430 \u043e\u0432\u043e\u0458 \u043e\u043f\u0448\u0442 \u0437\u0430\u043a\u043e\u043d\u0441\u043a\u0438 \u0440\u043e\u043a, \u043d\u0430 [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"site-sidebar-layout":"no-sidebar","site-content-layout":"page-builder","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"disabled","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"disabled","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"class_list":["post-3240","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3240","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3240"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3240\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4084,"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3240\/revisions\/4084"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arhiv.mk\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3240"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}